zaterdag 9 juni 2018

In dit leven of het volgende - Demian Vitanza

In dit leven of het volgende is een roman naar aanleiding van gesprekken die de schrijver Demian Vitanza in een Noorse gevangenis had met een teruggekeerde syriëganger.
Dat de vorm een roman is is interessant, het bied allerlei vragen. Wat is er waar, wat is wekelijkheid, en waar hebben de schrijver of de verteller dingen expres weggelaten. De schrijver nodigt in bepaalde delen ook echt uit om te twijfelen. Wat dat betreft doet het denken aan Alias grace, waarbij de hoofdpersoon haar verhaal verteld aan een psychiater, die ook voortdurend ingrijpt en zegt Maar in de rechtbank zei je iets anders.
Ik denk dat het lven in Syrië best erg waarheidsgetrouw is. Een oorlog is niet wat wij denken, het is veel losser, waarbij op plekken er niet veel gebeurd, war de bevolking probeert te blijven leven in de omstandigheden en er dus gewoon mobieltjes en internet is, en er restaurants en falafaltenten open zijn, want ook dat hebben mensen nodig.
Het boek stelt de vraag wat terrorisme is. Dat is een ingewikkelde vraag, want wanneer is helpen aan de verkeerde kant terrorisme, en wat is eigenlijk de verkeerde kant? De opstandelingen in Syrië waren eerst de goede kant tenslotte. De situatie is Syrië is volstrekt onbegrijpelijk. Tariq stelt dat hij nooit een kant heeft gekozen, omdat hij niet moslims wilde doden, maar hij ging daarhen om de opstand te helpen en daarmee moslims te doden. Hij ziet sommige Syriers niet als moslims. Dat neigt
meer naar de opvatting van IS dan die van anderen, die stellen dat moslims pas in de hemel veroordeelt zullen worden. Tariq maakt van zichzelf geen held. En ook zijn donkere kant, bijvoorbeeld als hij vertelt dat het ergens in hem wel genoegen doet om een gedode vijand achter een auto aan te zien owrden getrokken, komt naar voren.
Een goed geschreven, actueel en interessant boek, dat veel vragen oproept.

Gelezen voor onze pop-up leesclub.

donderdag 31 mei 2018

V - notitites bij een reis naar Vietnam - Kristien Hemmerechts

De grootste moeite die ik met dit boek heb is dat het voor mijn gevoel bijna niet over die fietsreis gaat. Op de eerste bladzijde staat de route die ze heeft getandemd, maar er is geen verbinding tussen de observaties en gedachten van Kristien Hemmerechts, en die route. Voor mij is een fietsvakantie niet alleen een vakantie in het land, maar ook een vakantie in de tijd. Er zit een chronologie in, die hier mist.
Een paar stukjes die ik heb onderstreept gaan nu juist wel over de fietsroute:
- Blijkbaar zijn er in Vietnam nog steeds wegen waarvan je niet geacht wordt die te gaan als toerist, terwijl Vietnamezen niet mogen zeggen waarom niet. Dat is politiek.
- En er staat een leuke passage in over eten (nu gaat best veel over eten, vooral over Pho!), waarin zij stelt dat je als reiziger die niet collectief boekt je altijd, iedere dag, zelf een plek moet vinden waar je eten kunt krijgen, en je een soort hamsteraar voor eten wordt, iets wat ik wel herken!

The handmaid's tale - Margaret Atwood

 Where in the last book of Margaret Atwood I read, Oryx and Crake, the world is very vast, in this book the world is the opposite, very tiny. Offred lives in her room, and out shopping in the small town, that is her world, and our world while reading. There is a world outside this, colonies where people are banned to do slavery work, and a world where there is a war raging, but other then some newsclips you never see anything of this, and how this world and that world combine (what is outside the wall?) you never really see, as Offred never really sees anymore. This book is the written account of Offred, making it even smaller.
This is a distopian world . 'I remember the rules, rules that were never spelled out, but that every woman knew: don't open you door to a stranger, even if he says it is the police. Make him slide his ID under the door. Don't stop on the road to help a motorist pretending to be in trouble. Keep the locks and keep going. If anyone whistles, don't turn and look. Don't go in the laundromat, by yourself, at night.' But! This is what this distopian world says about the world before, about our world!

(I have been to laundromats by myself at night by the way).

Names are evidence. Offred, Ofglen. Woman are not more than the property of certain men. That is I think why it feels so important, in this day and age (having been written in another world altogether, in 1985, when the USSR was still existing, the wall and the towers had not fallen). 

One thing that caught me was that everything in this world was restricted, except smoking! 

vrijdag 18 mei 2018

Drie minuten in Polen - Glenn Kurtz

Glenn Kurtz vind in het huis van zijn ouders een vakantiefilmpje van hun reis naar Europa in 1938 (ze waren welgestelden uit NYC). Ze gingen onder andere naar een dorpje in Polen, voornamelijk Joods. Van dat dorpje is bijna niemand meer in leven. Het boek biedt een inkijkje in het leven in een Sjtetl aan de hand van die film van drie minuten.

Een beetje zoals ik een paar dagen geleden in een actualiteitenprogramma zag, waar een boek werd gepresenteerd over het leven van de Joodse community in Friesland, aan de hand van spullen die kinderen van Joodse ouders geerfd hadden gekregen in een koffer. Die koffer mocht hun leven lang niet opengemaakt worden. Er was helemaal niets bekend van een Friese Joodse gemeenschap voor deze vondst.

Dit is een vorm van derde generatie geschiedschrijving, zoals ik dat noem. In het begin is er vooral de overlevering van mensen die direct betrokken zijn geweest, geschiedschrijving van heel dichtbij, heel erg betrokken. Na verloop van tijd komt er meer afstand, meer ruimte voor reflectie omdat de geschiedschrijving ook gedaan wordt door de tweede generatie, die niet zelf het heeft meegemaakt. In dit boek is de persoonlijke overlevering de verhalen van de kinderen, de enige personen die er waren en nu nog leven, die de schrijver probeert op te sporen aan de hand van de drie minuten film die hij in het huis van zijn opa heeft gevonden van een stadje in Polen net voor de Oorlog, met de soms weinige herinneringen die zij op kunnen roepen op oude leeftijd van iets dat vaak heel erg verdrongen is geweest. De reactie is vaak dat ze niet wisten dat ze al die herinneringen nog hadden.

De schrijver vind de mensen uit de stadje vaak via overleveringen die zij hebben ingesproken bij verschillende Joodse instituten die juist bezig zijn met het verzamelen van alle persoonlijke verhalen van mensen die er nog zijn, als ze nog leven, om zo de gscheidenis levend te houden. Die overleveringen zijn vaak de verhalen tijdens de oorlog. De schrijver probeert om het leven en het verhaal van het stadje net voor de Oorlog te reconstrueren, leven en verhalen die bijna helemaal zijn verdwenen.

Dit is de link naar het filpmje waar het om gaat!
https://www.youtube.com/watch?v=V9PzAlbvA08

Ooit was er een gemeenschap van Joden, die leefden, inkopen deden, trouwden, vrienden waren. Na de Tweede Wereldoorlog was die gemeenschap verdwenen. Er werd nog wel een Nasielsk Comité voor overlevenden opgericht in Warschau, maar de overlevenden van het vroegere Nasielsk vormden geen gemeenschap meer. Uiteindelijk komt Kurtz tot ongeveer 80 overlevenden van de duizenden Joden die in Nasielsk hebben gewoond.

vrijdag 27 april 2018

The dry - Jane Harper

 This was an enjoyable read, though not one that would make my top of the year. The flashbakcs for instance I found more or less repetative and unnecessary. I am picky about thrillers; I do not read much of them, so when I pick one I tend to choose the ones in which something really catches my interest. In this case the backdrop of Drought in middle Australia.
 When Jane Harper moved from the north of England to southeastern Australia, her new home was enduring its worst drought on record. As a reporter on the Geelong Advertiser in the late Noughties, she would visit parched rural farming communities in the state of Victoria, desperate after more than a decade of poor rainfall. I read in the Sunday Times, so she used the tip everyone gets on a creative writing course: write what you know about.

vrijdag 20 april 2018

Schaarste - Hoe gebrek aan tijd en geld ons gedrag bepalen - Sendhil Mullainathan, Eldar Shafir

Interessant boek! Schaarste, aan geld, aan tijd, doet iets met ons brein. Wij nemen andere beslissingen doordat we gefocust zijn op de schaarste van nu. Schaarste zorgt voor een vermindering van bandbreedte in ons denken.
'Heb je ooit gezegd"'Ik wil deze belangrijke beslissing nu niet nemen; mijn bandbreedte is zwaarbelast?'' 
Ja, dat heb ik wel eens. Hoewel niet met de woorden bandbreedte. Het wordt over het algemeen niet geaccepteerd.

The Golden house - Salman Rushdie

Het eerste boek van de pop-up leesclup. Mijn allereerste Salman Rusdie. Ik ken Rusdie natuurlijk vanwege de controverse rond de Duivelsverzen. In die tijd begreep ik er niets van. Toen kwam Rusdie in 'Hier is Andriaan van Dis', in een gesprek vol verwijzingen naar literatuur, religie en geschiednis waar ik niets van begreep, zodat ik tot de conclusie kwam dat Rsudie lezen way out of my league was. Pas nu durf ik het aan, dertig, veertig jaar na dato.

Een roman over het nu! Salman Rusdie vertelt over het Amerika vanaf de inauguratie van Barack Obama tot de verkiezing van Trump. In het boek wordt de commic schurk the Joker verkozen. Alle hedendaagse thema's komen aan bod, immigratie, identiteit, rijkdom en armoede, nepnieuws, waarheid, terrorisme. Het verhaal gaat over René, een twintiger die zoekt naar een doel in zijn leven. Hij wil filmmaker worden. In de puissant rijke buurt van New York waar hij woont komt de familie Golden wonen, immigranten die zijn gevlucht om redenen die niet genoemd mogen worden uit een land dat niet genoemd mag worden. De Goldens nemen een nieuwe naam aan, een nieuw leven, en hun oude leven mag vooral niet bekend worden. De Goldens zijn enorm rijk. Maar hoe zijn ze dat geworden? De familie Golen bestaat uit de vader en zijn drie zoons. Waar is hun moeder? Waarom zijn ze naar de VS gekomen? Wat zijn de levens van de zonen, hun drijfveren, verlangens? René ziet in de familie Golden het verhaal voor zijn film. Zoals een filmmaker betaamt wil hij observeren. Maar door een beslissing wordt het speler in het verhaal van de familie Golden. Uiteindelijk wordt het verhaal misschien meer het verhaal van René zelf...