Godenspelen - Vikram Chandra

Godenspelen is de roman waarop de Netflix serie Sacred games is gebasseerd. Het is een inmense roman van meer dan 900 bladzijden. Chandra heeft het geschreven in het Engels maar het boek staat vol Indiase slang-woorden, die van hem niet vertaald mogen worden, omdat het boek Indiaas leven beschrijft. Op zich snap ik dat, maar aan het eind van het boek staan nu 25 bladzijden (!) met verklarende woordenlijst.
Dat voortdurend moeten zoeken naar een verklarend woord verspeelt het leesplezier wel iets. Misschien had hij ervoor moeten kiezen de scheldwoorden wel te vertalen, dat had een aantal leuke nieuwe Nederlandse scheldwoorden opgeleverd, want ze zijn behoorlijk inventief, en zeker een paar bladzijden gescheeld in de woordenlijst. Na mate ik verder in het boek kwam werd het minder erg, ook omdat ik veel scheldslang niet meer opzocht. Na het lezen kan ik al behoorlijk vloeken in het Hindi, maddertsjot!
Deze thriller, iedereen is weer een radertje in een web van iemand anders, het geeft een beeld van modern India en ten tijde van de deling met Pakistan en de ruzies met China in het grensgebied bij Tibet. Dit boek is dus 900 bladzijden dik, en 850 is alleen maar onderzoek naar wat er nou aan de hand is, en uiteindelijk is de ontknoping waar je naar toe werkt eén alinea. :) Toen ik dat besefte moest ik daar erg om lachen.

Zwarte gaten - Marcel Vonk

Dit is een prachtig vormgegeven boek over zwarte gaten. Marcel Vonk is theoretisch fysicus, en dat merk je dan ook wel, het boek beschrijft zwarte gaten heel erg vanuit de theoretische natuurkunde. Zo wordt er geen woord vuil gemaakt aan hoe een zwart gat van 2,6 miljoen keer de zonnemassa, dat in het centrum van de Melkweg ligt, zou kunnen zijn ontstaan. Het gaat in het boek veel meer over verstrengeling, de informatieparadox en hawkingstraling, de theoretische kant van zwarte gaten dus.
Een zwart gat heeft een horizon. Dat is de plek waar de zwaartekracht van het zwarte gat zo groot is dat de ruimte zo gekromd is dat licht uit het zwarte gat er niet meer langs kan. Voorbij die horizon kunnen wij, observanten van buiten dus niet kijken (en een observant van binnen ook niet).
In principe is er geen massa waar je geen zwart gat van kunt maken. Van elke massa kun je een zwart gat produceren, als je het maar dicht genoeg bijeen stopt.
Door quantumeffecten bij het zwarte gat ontsnapt aan zwarte gaten straling, de Hawking straling. Het zijn dus toch niet volledige gevangenissen waar geen informatie meer uit kan komen. Toch is er een informatieparadox. Binnen de quantum mechanica is het geen enkel probleem om tijd terug te laten lopen, theoretisch kan dat. Dat betekent dat je uit de eindtoestand altijd de begintoestand zou moeten kunnen herleiden, er is behoud van informatie. Het enige wat zwarte gaten uitzenden is Hawkingstraling, en theoretisch is het enige waar de Hawkingstraling van afhangt de massa van het zwarte gat. Hoe minder massa, hoe heter de straling. Je kunt dus uit de informatie die een zwart gat geeft, de Hawkingstraling, theoretisch niet de uitgangssituatie terug herleiden; je weet nooit waar het zwarte gat uit is opgebouwd. Er zijn een aantal theorieën die dit probleem proberen op te lossen.
Ook wordt uitgelegd dat er symmetrie bestaat tussen een natuurkundige zwaartekrachttheorie met 10 dimensies en een quantum theorie met vier dimensies. Dat wordt vergeleken met een tweedimensionaal hologram, dat informatie over de drie ruimte dimensies heeft en ons daarom een driedimensionaal beeld kan laten zien. Daarmee begrijp ik het idee dat de ruimte eigenlijk een hologram is op zijn oppervlakte iets beter.
Zwarte gaten hebben entropie. Een zwart gat kan iets doen. Voeg je massa toe, dan wordt de horizon groter en de ruimte meer gekromt. Entropie kun je definiëren als het aantal mogelijke toestanden waarin het systeem kan verkeren. In andere systemen hangt de entropie af van het volume van het systeem. Bij zwarte gaten is er een correlatie tussen het oppervlak van het zwarte gat en de entropie. Voor mij is dat logisch, omdat het oppervlak van het zwarte gat het enige is dat verbonden is met ons systeem, ons heelal. Het volume, de drie dimensies, daar kan geen informatie aan ontsnappen en kan dus ook geen invloed hebben.
In dit boek staat de beste uitleg van de zwaartekracht theorie van Eric Verlinde, waarbij de donkere materie eigenlijk een effect is van de donkere energie. De ruimtetijd bevat enorme hoeveelheden donkere energie. Dat zorgt ervoor dat het heelal ondanks de zwaartekracht steeds sneller uitdijt. De informatie van de 'lege' ruimte moet in die donkere energie zijn gevat. In een sterrenstelsel is de donkere energie 'gebruikt' om de informatie van de materie te kunnen bevatten. Aan de buitenranden van stelsels waar veel minder materie is, bevat de ruimtetijd veel meer donkere energie, die de zwaartekrachtwetten van Einstein beïnvloed. Zwaartekracht werkt daar anders en de wetten moeten daar gecorrigeerd worden.

Of dogs and walls - Yuko tsushima

Penguin modern is een serie van 50 kleine boekjes met verhalen en essays. Omdat ik een dagje weg ging heb ik mijn zware boek thuis gelaten en deze meegenomen. Dit boekje bevat twee verhalen: The watery realm en Of dogs and walls. Ik heb het eerste verhaal gelezen. Het gaat over water en hoe de watergod Suijin in al zijn verschijningsvormen ons leven en de dood beinvloed. Japanser dan dit kun je een verhaal niet krijgen, met de natuur als bron van emoties.

No one is too small to make a difference - Greta thunberg

This book - No One Is Too Small To Make A Difference - is a collection of Greta Thunberg speeches at various locations. They are all powerful and convincing. These words have more power we imagine, a whole new generation is chanting them in protest against us adults. And right they are. It is upon us to act.

Spirit of Talk Talk

Een prachtig vormgegeven boek waarin vooral de vormgeving van de Talk Talk lp's en de artwork van James Marsh de ruimte krijgt. Dat komt denk ik vooral omdat James Marsh wel wil vertellen over de lp-covers. De leden van Talk Talk zijn zwijgzaam, de mensen die vooral aan het woord zijn zijn de mensen om de band heen, de technici, de managers en een aantal studiomuzikanten die op de diverse lp's hebben meegespeeld. Ik hoopte op iets als Classic albums van de BBC, maar dat werd het nooit. De muziek moet voor zichzelf spreken. Ik zet Spirit of Eden op.

The boy who harnessed the wind - William Kamkwamba

When you go to see the lake, you also see the hippos.

Toen ik aan dit boek begon wist ik eigenlijk niet meer van Malawi dan dat het bestond en dat het ergens in Afrika lag. Het ligt dus in Zuidelijk Afrika, tegen Oeganda en Tanzania aan. Het was ooit een Brits protectoraat, heb ik opgezocht. Nadat het een zelfstandige staat is geworden werd het bestuurd door drie dictators. Daarover praat William Kamkwamba wel in het boek. Het bestuur is ver weg in de hoofdstad, maar komt dichtbij als de subsidie op kunstmest wordt afgeschaft en de Wereldbank adviseert om de graanvoorraden te gelde te maken om schulden af te lossen, wat de bestuurlijke elite met graagte doet omdat het een boel smeergeld oplevert. Vervolgens mislukt de oogst vanwege droogte na te overvloedige regen en is er geen voorraad meer. Hongersnood is het gevolg in het jaar 2000. Pas geleden dus nog maar, ik wist er niets van. De ouders van William Kamwamba hebben een stuk land gepacht van een oom van hem. Als die plotseling overlijdt gaat naar gebruik het bezit over naar de zoon van de oom, die het verkwanseld om te kunnen drinken en gokken.
In deze tijd van schaarste van voedsel kan de leergierige William Kamkwamba niet meer naar school, omdat zijn ouders het schoolgeld niet meer kunnen betalen. Thuis helpt hij zijn vader (zijn zussen helpen hun moeder), en leest hij boeken uit de bibliotheek, gedoneerd door Amerikaanse donoren. William is gefascineerd door elektriciteit als hij een dynamo ziet op een fiets en wil begrijpen hoe die werkt. Hij vindt een boek in de bibliotheek over elektriciteit met windmolens op de cover en krijgt het idee die te begrijpen en er een te bouwen. Zijn interesse en kennis van elektriciteit zie je langzaam groeien in het boek. Hij legt uit hoe hij tot inzichten komt. Als hij dingen wil onderzoeken of maken gaat hij naar de stortplaats om afgedankte apparaten uit elkaar te halen en met elkaar te verbinden.
William bouwt eerst een kleine windmolen, waarmee hij een radio kan bedienen zonder batterijen! Hij bedenkt dan dat en grotere windmolen voor elektriciteit kan zorgen, zodat de boerderij waar hij en zijn familie woont eindelijk licht kan krijgen. Tot dan steken ze parafinekaarsen aan, en gaan, zoals heel Afrika, zegt Kamkwamba, slapen als de zon onder gaat.
Met een oud fietsframe en een dynamo en een grote windmolen lukt het hem om zijn huis te verlichten. Hij maakt rotorbladen van pvc buizen die hij verwarmt zodat het materiaal te bewerken is (ik weet niet hoe gezond dat is). Kabel maakt hij door allerlei stukjes kabel aan elkaar te knopen. Dit is levensgevaarlijk, en als er een keer bijna brand uitbreekt, maakt hij een soort aardlekschakelaar die de boel afsluit als er een elektriciteitspiek optreedt! Hij wil heel graag een waterpomp bouwen op elektriciteit van de windmolen, zodat zijn moeder en zussen niet altijd water moeten pompen en zijn vader het land kan bevloeien, zodat een extra oogst mogelijk wordt en ze nooit meer honger zullen hebben, zoals tijdens de hongersnood.
Als inspecteurs uit de hoofdstad komen om de school waar William niet meer naar toe mag (zijn familie kan nog steeds de schoolgelden niet betalen, ze moeten schulden afbetalen van tijdens de hongersnood) valt hun de windmolen op, en via een van hen kan William eindelijk naar school. Wel in een andere stad, op kamers. Via die inspecteur komt hij uiteindelijk in contact met organisatoren van een Ted talk conferentie in Tanzania. Die vinden dat zijn zelfgebouwde windmolen een plek verdient op de conferentie en nodigen hem uit om erover te vertellen (Deze Ted talk van William Kamkwamba kun je nog zien op het Ted talk kanaal). Uiteindelijk bouwt hij een elektrische pomp.
Die Ted talk is leuk omdat je een jonge jongen ziet die zelf een windmolen heeft gebouwd. Het boek echter laat heel goed zien hoe iets kleins als een windmolen een grote impact kan hebben op het leven van een gezin op het platteland in Afrika. Africans bend what little they have to their will everyday.

een foto van de windmolen

Orientalism - Edward W. Said

human societies, at least the more advanced cultures, have rarely offered the individual anything but imperialism, racism and ethnocentrism for dealing with other cultures.

De studie van de geschiedenis van de 'Orient' is niet inclusief, vertelt dit boek. Zoals Said schrijft: in the discussions about the Orient, the Orient is all absence. De Orient is een constructie bedacht door het Westen, het bestaat niet echt. The orient was [...] a wide field of meanings, associations and connotations, and these did not necessarily refer to the real Orient but to the field. Die constructie van de Orient staat tegenover het Westen, de Occident. Orientalism is a style of thought based upon an ontological and epistemological disctinction between 'the Orient' and (most of the time) 'the Occident', 'a collective notion identifying 'us' Europeans against all 'those' non -Europeans . Wij geven daarmee zowel een identiteit aan de Orient, als aan onze eigen maatschappij. Alles wat zij niet zijn, zijn wij wel; that European culture gained in strenght and identity by setting itself off against the Orient.
Toch is Orientalism niet volledig Europees. Since World War II America has dominated the Orient, and approaches it as France and Brittain once did. Toch zit daar wel een verschil, omdat Frankrijk en Engeland een langdurige geschiedenis hebben gehad met de Orient, die terugvalt tot de Griekse wijsgeren, en bij de VS de nadruk veel meer ligt op de strijd tegen het communisme en de positie van Israel, a missionary attitude towards Orientals who are considered ripe for reform and reeducation. Zoals bij de laatste Irak oorlog, het brengen van democratie, wat de Orient natuurlijk niet kende en hun geleerd moest worden.
Toch, stelt Said, it would be wrong to conclude that the Orient was essentially an idea, or creation with no corresponding reality. Die realiteit van Westerse overhand over de Orient is er wel degenlijk, hoewel geconstrueerd binnen de studie Orientalisme. Die studierichting is zelfs opgericht met dat in zijn hart. The Orient that appears in Orientalism, is a system of representations framed by a whole set of forces that brought the Orient into Western conciousness, and later, Western Empire.
Orientalism is ook een erg mannelijk denkbeeld van de wereld, volgens Said. Niet verwonderlijk, gezien de meeste scientists mannen waren. The oriental was linked thus to elements in Western society (delinquents, insane, women, the poor) having in common an identity best descriped as lamentably alien. [...] This is especially evident in the writing of travelers and novelists: the women are usually creatures of male power-fantasy. They express unlimited sensuality, [...] and above all they are willing. Een man vrouw beeld dat nog steeds de wetenschap bepaald; kijk maar eens naar de onderzoeken die gedaan zijn om mannen en vrouwen te begrijpen in Cordelia Fine's Testosterone Rex.
I Therefore study Orientalism as a dynamic exchange between individual authors and the large political concerns, shaped by the three great empires, British, French, American, in whose intelectual and imaginative territory the writing was produced. Daartussen wordt de Orient nog steeds gemangeld.
Mijn vraag is hoe we dit veranderen. Hoe geven we de Orient zijn geschiedenis en identiteit terug, als die geschiedenis altijd alleen is beschreven binnen de Westerse gedachtenwereld? Er is geen geschreven geschiedenis van de Orient door de mensen daar zelf, en de orale geschiedenis die er wel was is nooit opgenomen. In so far the Arab had any history, it is part of the history given him [...]. Daar komt bij dat de huidige systemen in de Orient vooral dictatoriaal van aard zijn, waarbij waarheid en geschiedenis niet van belang zijn. Landen als Egypte, Syrië, Libië, Saoudi-Arabië zijn toch heel gesloten landen, waar de machthebbers ook helemaal geen zin hebben het land te openen, zijn geschiedenis te laten zien.
In newsreels or newsphoto's the Arab is always shown in large numbers. No individuality, no personal characteristics or experiences. Wij zien de Orient in het nieuws bijna altijd binnen het frame van de Palestijnse kampen in bezet gebied. Dat is ons beeld van de Orient geworden. Daarom past het beeld van het kapot geschoten Syrië of Irak met huilende mensen op de stoffige straat daar perfect binnen. En vergeten wij te vermelden dat het nooit zo was, dat het pas weer zo is omdat wij, het Westen, Irak en Syrië kapot heeft gebombadeerd. Zelf geeft Said er geen antwoord op de vraag hoe nu verder. My project has been to describe a partiular system of ideas, not by any means to displace the system with a new one, schrijft hij.

Al met al was dit boek wel een grote bevalling. Het begint voor mij gevoel zomaar ergens, zonder inleiding tot waarom het daar begint, of waar het naar toe wil. Je bent overgeleverd aan de schrijver daarvoor, die heel veel bronnen, mensen en boeken citeert die ik niet ken. Ik heb dan ook heel vaak 'Nou, dat zal dan wel, als jij dat zegt' gedacht, omdat ik het boek of de toespraak of de politieke wereld van degene over wie het ging totaal niet kende. Misschien worden wetenschappelijke boeken toch anders geschreven dan populair wetenschappelijke boeken?